Nuda jest potrzebna

Jeszcze kilkanaście lat temu dzieci po szkole wychodziły na podwórko, wymyślały własne zabawy, godzinami spędzały czas bez szczegółowego planu i… nudziły się. Dziś ich codzienność wygląda inaczej. Kalendarze wypełniają zajęcia dodatkowe, treningi, korepetycje i aktywności rozwijające kompetencje. Przeżywanie wolnego czasu coraz częściej zostaje zastąpione sięgnięciem po smartfon, tablet i media społecznościowe. Wielu rodziców odczuwa wręcz niepokój lub poirytowanie, gdy ich dziecko mówi: „Nudzę się”. Tymczasem psychologowie rozwojowi i neuronaukowcy od kilku lat przekonują, że nuda nie jest wrogiem dzieciństwa. Wręcz przeciwnie, stanowi naturalny element rozwoju emocjonalnego, poznawczego i społecznego. Czas pozornie „stracony” może być jednym z najcenniejszych doświadczeń, jakie oferujemy dziecku.

Samo pojęcie nudy często budzi negatywne skojarzenia. W psychologii definiuje się ją jako stan obniżonego zainteresowania otoczeniem, któremu towarzyszy potrzeba znalezienia bardziej satysfakcjonującej aktywności. Nie oznacza ona jednak braku rozwoju ani lenistwa.
Jest raczej informacją wysyłaną przez mózg: „Poszukaj czegoś nowego”. Badacze zajmujący się psychologią emocji podkreślają, że
nuda pełni funkcję motywacyjną. Skłania człowieka do eksploracji otoczenia, poszukiwania nowych rozwiązań oraz podejmowania twórczych działań. Gdy dziecko nie otrzymuje natychmiast gotowej rozrywki od dorosłych lub urządzeń elektronicznych, zaczyna uruchamiać własną wyobraźnię. Profesor John D. Eastwood, jeden z czołowych badaczy zjawiska nudy, opisuje ją jako emocję, która mobilizuje do poszukiwania sensownych działań. Problemem nie jest więc sama nuda, ale brak możliwości samodzielnego poradzenia sobie z nią.