Prywatne: WYDANIE maj-czerwiec | 3 (15) 2026
Memy. Od (u)śmiechu do refleksji
Memy najczęściej kojarzą nam się z rozrywką i humorem, jednak ich rola w kształtowaniu relacji społecznych jest znacznie szersza. Z jednej strony mogą budować poczucie wspólnoty, z drugiej natomiast doprowadzić do trwałego wykluczenia czy stygmatyzacji.
Agnieszka Bartnik
Memy stanowią codzienną i naturalną formę komunikacji uczniów. Wystarczy jedna przesłana wiadomość na grupie klasowej, która w oczach nadawcy miała być tylko niewinnym żartem, aby odbiorca odczuł skutki dużo mocniej. Dlaczego więc nie sięgnąć po znaną klasie formę także podczas zajęć? Wraz z uczniami zastanówmy się, od czego zależy ich odbiór oraz w jaki sposób humor może wzmacniać sens wypowiedzi albo prowadzić do nieporozumień i przekroczeń.
Prezentowany materiał obejmuje dwa scenariusze lekcji. W pierwszym poddamy analizie memy w odniesieniu do kontekstu, intencji nadawcy i możliwych reakcji odbiorców. W drugim – skupimy się na tworzeniu prac przez uczniów na podstawie obrazów wybranych przez nauczyciela oraz wylosowanych tematów. Takie połączenie refleksji z działaniem świadczy o tym, że mem nie jest wyłącznie formą żartu, lecz może stać się pretekstem do rozmowy o komunikacji, relacjach rówieśniczych i odpowiedzialności za słowo.
SCENARIUSZ NR 1
Mem pod lupą. O odbiorze, kontekście i granicach żartu
Cele zajęć:
Uczeń:
- dostrzega, że mem może bawić, komentować i oceniać,
- zauważa znaczenie kontekstu w odbiorze memu,
- rozumie, że ten sam mem może wywoływać różne reakcje,
- potrafi wskazać momenty, w których żart przekracza granicę.
Metody pracy:
Rozmowa kierowana, analiza przypadku, burza mózgów, praca w parach lub małych grupach.
Środki dydaktyczne:
Przykłady memów lub bazowych obrazów memicznych, tablica, ekran albo wydruki, pomocnicza karta z pytaniami do analizy.
Przebieg zajęć
Rozpoczęcie zajęć
Lekcję możemy rozpocząć na trzy sposoby: wykorzystując prezentację, wydrukowane materiały albo puzzle. Wybór wariantu zależy od wieku uczniów, organizacji pracy i dostępnych środków dydaktycznych.
Wariant 1. Prezentacja
Nauczyciel pokazuje uczniom kilka memów z podpisami, dobranych do wieku i doświadczeń klasy.
Wariant 2. Wydruki
Nauczyciel rozdaje uczniom pracującym w parach lub małych grupach wydrukowane obrazy memiczne.
Wariant 3. Puzzle
W przypadku klas VII–VIII nauczyciel może przygotować puzzle przedstawiające mem lub jego fragment.
Niezależnie od wariantu na koniec ćwiczenia uczniowie odpowiadają na pytanie: Jak myślicie, czego będą dotyczyły dzisiejsze zajęcia?
Ten artykuł jest dostępny dla prenumeratorów
Jeżeli masz prenumeratę
Zaloguj sięJeśli nie masz prenumeraty wybierz odpowiedni dla Ciebie wariant i zamów, aby mieć dostęp do artykułów i strefy online.
Kup prenumeratęO autorze
Agnieszka Bartnik
Nauczycielka historii i WOS, edukatorka oraz autorka scenariuszy lekcji, artykułów i materiałów dydaktycznych tworzonych pod marką „Historia da się lubić”. Współautorka „Teczki Nauczyciela Edukacji Obywatelskiej”. W pracy łączy edukację z emocjami, relacjami i aktywizującymi metodami nauczania.
Najnowszy artykuł autora:
