WYDANIE marzec-kwiecień | 2 (14) 2026
Podstawa programowa edukacji obywatelskiej dla liceum ogólnokształcącego i technikum na lekcjach wychowawczych
W swoim artykule chciałbym zachęcić nauczycieli-wychowawców pracujących w liceach ogólnokształcących i technikach do zainteresowania się programem nauczania edukacji obywatelskiej – nowego przedmiotu, który został wprowadzony do tego typu szkół we wrześniu 2025 roku. Uważam, że program zajęć ma bardzo duży potencjał wychowawczy i może być inspiracją dla każdego pedagoga w szkole średniej; nie tylko takiego, któremu brakuje pomysłów na prowadzenie swoich zajęć z uczniami w ramach
godziny wychowawczej.
Mikołaj Walczyk
Głównym celem wprowadzenia tego przedmiotu do polskich szkół była chęć przygotowania wchodzących w dorosłość młodych ludzi do „świadomego i odpowiedzialnego zaangażowania obywatelskiego w społeczeństwie demokratycznym”1 poprzez budowanie szacunku dla innych osób, pomoc w zrozumieniu wartości i zasad demokracji, zainteresowanie ich życiem społeczno-politycznym, wspieranie ich zaangażowania obywatelskiego i wzmacnianie poczucia wpływu na funkcjonowanie władz publicznych. Dlatego wymagania ogólne zapisane w podstawie programowej dotyczą „rozumienia sfery publicznej, zainteresowania sprawami publicznymi oraz zaangażowania obywatelskiego, które razem składają się na postawę patriotyczną”2, a wymagania szczegółowe odzwierciedlają sześć kręgów społeczności, w których funkcjonuje każdy uczeń − od rodziny przez szkołę, wspólnotę lokalną i regionalną, ojczyznę, wspólnotę europejską po międzynarodową3. Autorzy programu założyli, że pełne osiągnięcie celów kształcenia przedmiotu edukacja obywatelska powinno odbywać się poprzez jego realizację w trzech równorzędnych i wzajemnie uzupełniających się obszarach: wiedzy i umiejętności, praktycznych działań obywatelskich oraz grupowego projektu edukacyjnego (badawczego lub społecznego).
Szczególnie przydatne dla każdego wychowawcy mogą być te elementy programu, które znajdują się w pięciu pierwszych działach podstawy programowej przedmiotu edukacja obywatelska. Zostały one poświęcone funkcjonowaniu jednostki w społeczeństwie, szkole jako wspólnocie, budowaniu wspólnoty lokalnej, demokracji chroniącej prawa obywateli oraz funkcjonowaniu państwa polskiego. Opierając się na programach, powinniśmy dopasować zagadnienia do wieku naszych uczniów, a co za tym idzie, do poziomu klas liceum ogólnokształcącego i technikum.
Ten artykuł jest dostępny dla prenumeratorów
Jeżeli masz prenumeratę
Zaloguj sięJeśli nie masz prenumeraty wybierz odpowiedni dla Ciebie wariant i zamów, aby mieć dostęp do artykułów i strefy online.
Kup prenumeratęO autorze
Mikołaj Walczyk
(Zawodowy) wychowawca, nauczyciel, historyk. Mąż, tata, żeglarz, rowerzysta, fotograf (amator).
