Kiedy w ostatnim tygodniu czerwca Marta zamykała dziennik elektroniczny, porządkowała prace uczniów i przygotowywała klasę na wakacje, pomyślała o czymś, o czym niewiele osób mówi podczas zakończenia roku szkolnego. Wszyscy życzyli dzieciom udanego wypoczynku. Nauczyciele mówili o przygodach, podróżach i czasie wolnym. Rodzice planowali wyjazdy. Uczniowie odliczali godziny do ostatniego dzwonka. A ona wiedziała, że dla części jej uczniów wakacje nie będą takie proste.

Marta od kilku lat była wychowawczynią klasy, w której uczyły się dzieci neuroatypowe. Był w niej Kuba w spektrum autyzmu, który każdego dnia potrzebował przewidywalnego planu. Była Zosia z ADHD, której trudno było organizować sobie czas bez jasnych zasad. Był też Filip, który bardzo źle znosił nagłe zmiany i nowe miejsca. Dla nich wszystkich szkoła była czymś więcej niż miejscem nauki. Była przewidywalnym światem. Codziennie ten sam budynek, podobne godziny zajęć, znani nauczyciele, określony plan dnia i powtarzalne rytuały. Dlatego Marta wiedziała, że ostatni dzwonek nie oznacza jedynie końca roku szkolnego. Dla niektórych uczniów oznacza początek dużej zmiany.

Kilka dni wcześniej rozmawiała z mamą Kuby.– On już od tygodnia pyta, ile jeszcze dni do końca szkoły – powiedziała kobieta. – Ale nie dlatego, że nie może doczekać się wakacji. Martwi się, jak będzie wyglądał każdy dzień. To nie była pierwsza taka rozmowa.

Przez lata Marta nauczyła się, że dzieci neuroatypowe często inaczej przeżywają zmiany. To, co dla innych jest ekscytującą przygodą, dla nich bywa źródłem niepewności. Dlatego postanowiła przygotować do wakacji nie tylko uczniów, ale także rodziców. Podczas ostatniego spotkania przypomniała im coś bardzo ważnego. Wakacje nie muszą oznaczać całkowitej rezygnacji z rutyny. Dzieci nadal potrzebują poczucia bezpieczeństwa i przewidywalności. Wyjaśniała, że nie chodzi o odtwarzanie szkolnego planu lekcji.

Warto jednak zachować pewne stałe elementy dnia, np. umieszczając prostą rozpiskę w widocznym miejscu, na której znajdzie się:

• godzina pobudki,
• śniadanie,
• aktywność na świeżym powietrzu,
• czas ekranowy,
• odpoczynek,
• wspólne aktywności rodzinne.